KRÒ: Zajc 2020–2021

Hewò stôro-nowi, pandemiczno-kąsk pòliticzny, zajcowò-jastrowi sztëczk krëjamnégò karna KRÒ (Kaszëbsczi Rock Òbrzãdowi):

Zajc 2020-2021

Sedzy zajc pòd czerzã w larwie
Zajiscony w wôżny sprawie.
Cëż to bãdze?! Cëż to bãdze?!
Rozniesc jajów nie je w sztãdze.

A ja jej, a ja jej,
            latos nie mdze
                        farwnëch jôj!

Òbleczony w mòro farwë
Tacą sã szandarzë wszãdze
Fùl robòtë mają rãce
Mańdat za mańdatã pãcô

A ja jej, a ja jej,
           latos nie mdze
                        farwnëch jôj!

Temù zajc, bë mógł w swiat jic
Flot zaPiSôł…
            flot zaPiSôł…
                        flot zaPiSôł sã do PiS

A ja jaje, a ja jaje
      nié le w Jastra
            taczé jaje!

Dëgù, dëgù, pò dwa jaja
A chto nie dô tegò prajã!

Gôdczi Mòrza karna KRÒ

Karno KRÒ (Kaszëbsczi Rock Òbrzãdowi) wcyg nagriwô… Hewò piesniô „Gôdczi Mòrza” apart nagrónô na platkã „Do Mòrza”, jaką zrëchtowelë Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié a Radio Gdańsk. Zadrzi TUWÒ a TUWÒ
Teledisk zrealizowôl Piotr Zatoń na spòdlim sztëczków z filmù „Historie w sieci zaplatąne”.

Na youtubòwim karnylu karna KRÒ mòże jesz nalezc: Cyberkòlãda, Zjazdowé Nótë a Scynanié Kani.
A z tegò, co je wiedzec, to jesz nie je kùńc jich mùzyczi…

Gwiżdż z Kamińcë Szlachecczi

Gwiżdż z pòmòcnikã w Kamińcë Szlachecczi, òdjimk: Angelika Szulfer

Na Kaszëbach na Wilëją darënczi dzecóm dôwô pòstacjô zwónô: Gwiôzdór, Gwiôzdka, Pani Gwiôzdka abò Panëszka. Przódë lat, w niejednëch môlach Kaszëbsczi, ju w adweńtowi czas, dodomë nawiedzywôl krëjamny Gwiżdż, chtëren zapòwiôdôl gwiôzdkã.

Dzysdnia Gwiżdża z pòmòcnikã mòże jesz pòtkac w Kamińcë Szlachecczi (gmina Stãżëca). Chòdzą òni tidzéń przed Wilëją pò dodomach, spisëją jaczé darënczi domôcy chcą dostac, a sprôwdzają czë wszëtcë są grzéczny.

Hewò tak ò ti pòstacji pisôl Andrzéj Bùkòwsczi:
Drugim zwiastunem zbliżania się świąt jest Gwiżdż albo Gwizd, jakaś tajemnicza postać, która w ciągu ostatnich kilkunastu dni Adwentu niepostrzeżenie chodzi wieczorami, skrada się pod okna. Nadsłuchuje, czy dzieci są grzeczne i przeciągle gwiżdże, wzbudzając postrach i zapowiadając w ten sposób, że niedługo, „gwiazdki” zaczną chodzić.
Zwyczaje kaszubskie w czasie Bożego Narodzenia, w: „Kaszuby”, nr 12/1936, s. 1.

Zôs Bernat Zëchta dôl taczi òpisënk:
Gwiżdż 1. ‘przewodnik oprowadzający gwiôzdkã i oznajmiający jej przybycie dzwonkiem lub gwizdaniem’
W Wygodzie i Chmielnie już trzy dni naprzód, w Żurominie nawet tydzień przedtem
gwiżdż òbchòdzy wies i gwizdaniem na piszczówce zapowiada odwiedziny gwiôzdczi, po czym wchodzi w dom i spisëje domôcëch ‘domowników’, szczególnie zaś dzecë. Zamiast ołówkiem posługuje się długim patykiem, skąd powstało tam przysłowie o kimś, kto niewyraźnie pisze: Ten tak pisze jak gwiżdż. Gwiżdż opuszczając chatę m.in. upomina starszëch, czyli rodziców (Wygoda):
A të òjcze, matkò, dzecë bróń,
Bò tu przińdze straszny kóń,
Bãdze skôkôł i wëwijôł,
I te môłé dzôtczi pòzabijôł!
(…) Strój
gwiżdża bywa różny. Najczęściej gwiżdż je òblokłi w kòżëch wëwrócony na rãbë, na głowie mô kapelusz, a w garscë trzimô krëkùlëcã.
Słownik gwar kaszubskich…, t. I, s. 395-6.

Za òdjimk a wiadla dzãkùjã Angelice Szulfer. A jak jesz ni môta pòdarków, tej wôrt kùpic co kaszëbsczégò z ji krómù FARWA.

ПЕСМИЦА ПРОТИВ КОВИДА

Bëla na piesniô na dzydniową chërã pò KASZËBSKÙ, bëla pò SLOWACKÙ, a terô je pò SERBSKÙ. Dolmaczënk zrëchtowôl drëch Kaszëbów Душан-Владислав Пажђерски.

То је кашаљ, кијавица,
ово пуна болница
и одвратна вештица.

Ово лице, оно нос.
Уз бурмут кијам
– добар штос.

Ево чешњак, ту је мед,
дај ми чаја – то је ред.

Ту су руке, пери их,
– за дуг живот, веруј ми.

Јер је најбоље на грип,
прати руке, то је хит.

Ко хоће да дуго живи,
купањем ће да се смири.

… a jakbë chto chcôl wicy pòznac serbsczi jãzëk, nen mòże sztudérowac gò na GDUŃSCZIM ÙNIWERSYTECE abò zapisac sã do SLAVË

PESNIČKA PROTI COVIDU

Koronavírus

Òbczas ùczbë slowacczégò jãzëka zrëchtowôl jem dolmaczënk Nót na dzysdniową chërã. Za pòmòc kòl dolmaczënkù dzãkùjã mòji szkólny Adrianie – je to nadzwëk dobrô a cerplëwô lektorka 🙂
Żlë bë chtos chcôl naùczëc sã slowacczégò, abò jinszégò slowiańsczégò jãzëkã (w tim téż kaszëbsczégò), bédëjã: Slava Centrum Języków Słowiańskich. Terôczas kùrsë prowadzoné są o-line.
Ùczącë sã slowacczégò pòmôgóm so òbzérającë bëlny karnyl na youtubie: Slovenčina ako cudzí jazyk, rôd téż czëtóm wpisënczi na blogach: Słowacki galimatias a PolishSlovak. Króm tegò czãsto òbzéróm telewizyjny turnér DUEL.  

Cali tekst Pesničky proti covidu pò slowackù nalézeta niżi / Celý text Pesničky proti covidu v slovenčine nájdete nižšie:    

Continue reading “PESNIČKA PROTI COVIDU”

Zjazdowô Piesniô Kaszëbów

W zélnikù 2020 rokù w jinternetach mia premiera Zjazdowô Piesniô Kaszëbów – szpòrtownô przeróbka „Kaszëbszich nótów” spiéwónëch na ôrt Reggae punk. Twórcama ny mowòmódny wersje „Nótów” je krëjamné karno KRÒ (Kaszëbsczi Rock Òbrzãdowi). Piesnie pòslëchac móże na jejich youtubòwim karnylu.

Malënczi do animòwónégò klipù zrëchtowa Asza Grudnik.

Ò „Kaszëbsczich nótach” a ji rozmajitëch wariantach móżeta pòczëtac w dzélu Kaszëbsczé nótë / Kaszubskie nuty
Zjazdowô Piesniô Kaszëbów to drëgô frańtówka, jakô je zrëchtowónô bez karno KRÒ. W czerwińcu w jinternetach pòkôza sã piesniô Scynanié Kani (Jidzemë z Kanią). Jak zapòwiôdają nôleżnicë karna, ju wnetk to dô do pòslëchaniô nowi sztëczk…

Pòdlaszczé wiwczasë

Chto chce spòkójno òdpòczic, niech le jedze na PòdlaszéDrohiczin, Biôlowiéża, Tëkòcëno, Supraszl, Kruszinianë, Grabôrka, Kòrëcënë, Soce, Kaniuczi, Stôré Maszewò – hewò pôrã pòzwów miast a wsów, jaczé wôrt òdwiedzec. Do te rozmajitosc religiów a jãzëków, pësznô roda, dobri lëdze a smacznô kùchniô.
Ò ny réze móżeta przeczëtac w séwnikòwi „Pomeranii”. Timczasã rôczã do òbezdrzeniô òdjimków:

Bùczka

Bùczka to jigra, co w niã przódë lat griwelë naju ópòwie. Do graniô brekòwelë grëbszëch czijów ë òkrãglégò kama. Czile lat temù Adóm Hébel ùmëslil so przëbôczëc ną zabëtą jigrã – tak pòwsta Kaszëbskô Liga Bùczczi. Bùczka to nie je le jigra, ale téż bëlnô ùdba na rozkòscérzanié wiédzë ò kaszëbsczi kùlturze, jãzëkù a naju zapëzglony historëji. Gwës w bùczkã griwôl, jeden z najich nôbëlniészëch dzejarzów a pisôrzów, Aleksãder Labùda…
Hewò czile fòtografków z bùczkòwëch miónków (Lëzëno, 22 lëpińca 2020):

Kùsfeldzczi pòżarnicë

Sw. Florión, grafika z PÒLONË

Czwiôrtégò maja 1817 rokù bél rodzony naj’ Florión Cenôwa – chtëren swòje pierszé miono dostôl prawie òd patrona tegò dnia swiãtégò Floriana. A jak je wiedzec sw. Florión je m.jin. patronã pòżarników (strażaków, ògniôrzów). Temù téż na jejich swiãto dôwajã artikel napisóny bez P. Struka (rëbôka) ò tim, jak w Kùsfeldze (Kùznicy) fajerwerã grindowalë. Nen tekst delë do smarë w wejrowsczim pismionie „Przyjaciel Ludu Kaszubskiego” (nr 22, gòdnik 1937 r.), a w toruńsczim cządnikù „Strażak Pomorski” (nr 12, gòdnik 1937 r.).  Jeden tekst – dwa pisënczi…

Continue reading “Kùsfeldzczi pòżarnicë”